Informacja: Nektar R. luteum zawiera grayanotoksyny, dawniej określane m.in. jako andromedotoksyna. Przy dużym udziale tego pożytku toksyny mogą przechodzić do miodu i powodować zatrucia u ludzi, a Sulborska-Różycka wskazuje także na szkodliwe działanie nektaru dla pszczół. W Polsce naturalna populacja gatunku jest objęta ochroną ścisłą i ma status CR, dlatego nie wolno pozyskiwać roślin z naturalnego stanowiska w celu tworzenia pożytku.
Charakterystyka
Azalia pontyjska, czyli różanecznik żółty, jest silnie rozgałęzionym krzewem o sezonowych liściach, zwykle dorastającym do około 2-3 m, a w sprzyjających warunkach wyżej. Młode pędy są gruczołowato owłosione i lepkie. Liście są jajowate do odwrotnie jajowatych, owłosione, a jesienią przebarwiają się na żółto, pomarańczowo i czerwono. Intensywnie żółte, silnie pachnące kwiaty mają rurkowato-lejkowatą koronę i tworzą krótkie, obfite kwiatostany. Owocem jest sucha torebka z licznymi drobnymi nasionami.
Siedlisko
Rhododendron luteum jest gatunkiem rodzimym dla obszaru od Polski po Kaukaz i Turcję. W Polsce znane jest tylko jedno stanowisko uznawane za naturalne, w rejonie Woli Żarczyckiej koło Leżajska, gdzie rośnie na piaszczystym terenie w sąsiedztwie boru sosnowego i olszyny. Jest także uprawiany jako krzew ozdobny. Preferuje gleby kwaśne, próchniczne, przepuszczalne i umiarkowanie wilgotne oraz stanowiska słoneczne lub półcieniste.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · V
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
nektar
pyłek
spadź
Pewność parametrów: niska.
Znaczenie pszczelarskie
Kwiaty dostarczają nektaru, a pszczoły mogą również zbierać pyłek. W polskich warunkach jeden kwiat R. luteum wydzielał około 8,4 mg nektaru i dostarczał około 2,3 mg cukrów. Nie ma jednak wiarygodnej polskiej wydajności miodowej w kg/ha, dlatego nie przeliczano danych z pojedynczego kwiatu na hektar. Zagraniczne źródła potwierdzają powstawanie miodu z R. luteum. Pożytek ma szczególne znaczenie toksykologiczne, ponieważ nektar może zawierać grayanotoksyny. Badanie terenowe z Turcji wskazuje, że pyłek tego gatunku był zbierany przez pszczoły, ale stanowił niewielką część zebranego pyłku.
Najczęstsze pytania - Azalia pontyjska a pszczoły
Czy azalia pontyjska i różanecznik żółty to ten sam gatunek?
Tak. Obie nazwy odnoszą się do Rhododendron luteum Sweet. Spotyka się także nazwę azalia żółta.
Kiedy kwitnie azalia pontyjska?
W Polsce przede wszystkim w maju. Kwitnienie całego krzewu trwa zwykle około 3 tygodni.
Czy azalia pontyjska daje nektar pszczołom?
Tak. Sulborska-Różycka podaje dla warunków Polski około 8,4 mg nektaru i 2,3 mg cukrów z jednego kwiatu, ale brak wiarygodnej wydajności miodowej w kg/ha.
Czy miód z azalii pontyjskiej może być trujący?
Tak. Nektar może zawierać grayanotoksyny, które przechodzą do miodu. Przy znacznym udziale nektaru różanecznikowego taki miód może wywoływać zatrucie.
Czy azalia pontyjska jest chroniona w Polsce?
Tak. Naturalna populacja Rhododendron luteum jest objęta ochroną ścisłą, a gatunek ma w Polskiej czerwonej księdze kategorię CR. W Polsce znane jest jedno naturalne stanowisko.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.