Przejdź do treści
Opublikowany

Głóg dwuszyjkowy

Crataegus laevigata (Poir.) DC.

Informacja: Nie należy przenosić danych pożytkowych głogu jednoszyjkowego na głóg dwuszyjkowy. Oba gatunki mogą tworzyć mieszańce, dlatego identyfikację warto opierać na całym zespole cech, zwłaszcza liczbie szyjek słupka i pestek, kształcie liści oraz stopniu ich klapowania.

Charakterystyka

Głóg dwuszyjkowy, nazywany też głogiem zajęczym, jest ciernistym krzewem lub małym drzewem, zwykle dorastającym do 5–8 m. Ma krótkie ciernie i niewielkie, odwrotnie jajowate liście, przeważnie z 3–5 szerokimi, płytkimi klapami. Białe, czasem różowawe kwiaty są skupione po kilka w baldachogronach; mają zwykle dwie, rzadziej trzy szyjki słupka. Czerwone, niemal kuliste owoce zawierają zazwyczaj 2–3 pestki. Gatunek odróżnia się od głogu jednoszyjkowego przede wszystkim liczbą szyjek i pestek oraz płycej powcinanymi liśćmi, lecz rozpoznanie mogą utrudniać mieszańce obu gatunków.

Siedlisko

Jest rodzimym gatunkiem flory Polski i elementem europejskiej flory umiarkowanej. Rośnie w widnych lasach liściastych, zaroślach, na zrębach i skrajach lasów, a także w zadrzewieniach śródpolnych oraz żywopłotach. W Polsce jest częstszy na zachodzie kraju, a ku wschodowi występuje rzadziej. Preferuje stanowiska słoneczne lub lekko ocienione; dobrze znosi suszę i może rosnąć na glebach świeżych do wilgotnych, o różnej zasobności i odczynie. Odmiany ozdobne są sadzone w parkach i ogrodach.

Kalendarz kwitnienia

kalendarz kwitnienia · V-VI

Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).

Ocena pożytkowa

nektar

15–15 kg/ha

pyłek

spadź

Pewność parametrów: średnia.

Znaczenie pszczelarskie

Głóg dwuszyjkowy dostarcza pszczołom nektaru i pyłku podczas wiosenno-wczesnoletniego kwitnienia. Pojedynczy krzew kwitnie krótko, zwykle około dwóch tygodni, lecz rozpoczyna kwitnienie zazwyczaj wcześniej niż głóg jednoszyjkowy i może uzupełniać pożytek w maju. Wydajność miodową oszacowano na około 15 kg/ha, dlatego nie jest to pożytek towarowy na miarę roślin masowo uprawianych. Znaczenie dla pasieki zależy przede wszystkim od liczby kwitnących krzewów w zaroślach, remizach, żywopłotach i na obrzeżach lasu. Pyłek jest ważniejszą częścią pożytku niż nektar, ale dla tego gatunku nie ustalono wiarygodnej wydajności pyłkowej w przeliczeniu na hektar. Odmiany o pełnych kwiatach nie powinny być traktowane jako wartościowe nasadzenia dla pszczół.

Gdzie zapisano go w opisie taksacyjnym - wg województw

Opis taksacyjny notuje ten gatunek w 8 województwach, łącznie na 5,1 ha: wielkopolskie (2,1 ha), zachodniopomorskie (0,8 ha), warmińsko-mazurskie (0,6 ha), kujawsko-pomorskie (0,5 ha), lubuskie (0,5 ha), mazowieckie (0,3 ha), pomorskie (0,1 ha), opolskie (0,1 ha). Przy powierzchniach tego rzędu kolejność województw mówi o tym, gdzie gatunek trafił do opisu drzewostanu, a nie gdzie rośnie najczęściej.

Najczęstsze pytania - Głóg dwuszyjkowy a pszczoły

Czy głóg dwuszyjkowy jest miododajny?

Tak. Jego kwiaty dostarczają pszczołom nektaru, ale znaczenie gatunku zależy od liczby kwitnących krzewów w terenie. Jest to przede wszystkim lokalny pożytek zaroślowy i okrajkowy, a nie typowa roślina towarowa.

Jaka jest wydajność miodowa głogu dwuszyjkowego?

Wydajność miodową głogu dwuszyjkowego oszacowano na około 15 kg/ha. Wynik ten należy traktować jako wartość orientacyjną, ponieważ w praktyce dostępność pożytku silnie zależy od zagęszczenia krzewów i przebiegu pogody podczas kwitnienia.

Czy głóg dwuszyjkowy jest dobrym źródłem pyłku dla pszczół?

Kwiaty dostarczają dużych ilości pyłku i są odwiedzane przez pszczoły. Nie ma jednak wiarygodnie ustalonej wydajności pyłkowej tego gatunku w kg/ha.

Jaki kolor mają obnóża pyłkowe z głogu dwuszyjkowego?

Obnóża pyłkowe z głogu dwuszyjkowego mają barwę seledynowożółtą.

Kiedy kwitnie głóg dwuszyjkowy?

W Polsce kwitnie w maju i na początku czerwca. Kwitnienie pojedynczego krzewu trwa zwykle około dwóch tygodni i na ogół zaczyna się wcześniej niż u głogu jednoszyjkowego.

Czy głóg dwuszyjkowy może być pożytkiem głównym?

Zwykle nie. Krótkie kwitnienie oraz niewielka wydajność miodowa sprawiają, że ma najczęściej znaczenie uzupełniające. Może być wartościowy dla rodzin pszczelich tam, gdzie tworzy liczne zarośla, żywopłoty lub zadrzewienia śródpolne.

Jak odróżnić głóg dwuszyjkowy od głogu jednoszyjkowego?

Głóg dwuszyjkowy ma zazwyczaj dwie szyjki słupka oraz 2–3 pestki w owocu, a jego liście są płycej i szerzej klapowane. U głogu jednoszyjkowego najczęściej występuje jedna szyjka, jedna pestka i głębiej powcinane liście.

Czy głóg dwuszyjkowy występuje naturalnie w Polsce?

Tak. Jest gatunkiem rodzimym, związanym zwłaszcza z widnymi lasami, zaroślami, zrębami i skrajami lasów. W Polsce jest na ogół częstszy na zachodzie kraju niż na wschodzie.

Czy ozdobne głogi dwuszyjkowe o pełnych kwiatach są dobre dla pszczół?

Nie zawsze. Odmiany o pełnych kwiatach często mają ograniczoną dostępność pyłku i nektaru, dlatego do nasadzeń przyjaznych pszczołom lepiej wybierać formy o pojedynczych kwiatach.

Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.