Przejdź do treści
Opublikowany

Kłosowiec fenkułowy

Agastache foeniculum (Pursh) Kuntze

Informacja: Nazwa „kłosowiec” odnosi się do całego rodzaju Agastache. Dane o wydajności 400–900 kg miodu/ha i około 160 kg pyłku/ha dotyczą konkretnie kłosowca fenkułowego Agastache foeniculum, a nie wszystkich gatunków i odmian kłosowców. Wydajności cukrów w nektarze nie należy utożsamiać z wydajnością gotowego miodu.

Charakterystyka

Kłosowiec fenkułowy jest silnie aromatyczną, kępiastą byliną z rodziny jasnotowatych, dorastającą zwykle do 80–120 cm wysokości. Tworzy liczne sztywne, rozgałęzione i czterokanciaste pędy. Naprzeciwległe, długoogonkowe liście są szerokojajowate lub sercowate, wyraźnie piłkowane i po roztarciu pachną anyżem. Drobne, fioletowe do lawendowych kwiaty mają dwuwargową koronę i tworzą gęste, kłosokształtne kwiatostany na wierzchołkach pędów. Owocem jest rozłupnia rozpadająca się na cztery rozłupki.

Siedlisko

Gatunek pochodzi z Kanady oraz północno-zachodniej i północno-środkowej części USA. W Polsce jest rośliną nierodzimą, uprawianą jako bylina ozdobna, zielarska, przyprawowa i pożytkowa. Najlepiej rośnie w pełnym słońcu, na glebie przepuszczalnej, średnio zasobnej i lekko wilgotnej. Nie służą mu zastoiska wody, zwłaszcza zimą. W okresach suszy wymaga podlewania, jeśli ma utrzymać dobry wzrost i obfite kwitnienie. Rośliny można rozmnażać z nasion lub sadzonek; są krótkotrwałe i starsze kępy warto okresowo odnawiać.

Kalendarz kwitnienia

kalendarz kwitnienia · VI-VIII

Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).

Ocena pożytkowa

nektar

400–900 kg/ha

pyłek

160–160 kg/ha

spadź

Pewność parametrów: średnia.

Znaczenie pszczelarskie

Kłosowiec fenkułowy jest bardzo wartościową rośliną nektaro- i pyłkodajną, szczególnie przydatną w pełni lata. Szacowana wydajność miodowa wynosi 400–900 kg/ha, a pyłkowa około 160 kg/ha. Kwiaty są intensywnie oblatywane przez pszczoły miodne od rana do wieczora; w godzinach największego oblotu na 1 m² zwartego łanu obserwowano około 30–50 zbieraczek nektaru i pyłku. Obnóża są kremowobiałe. W doświadczeniach prowadzonych w Puławach roślina kwitła przeciętnie od połowy czerwca do końca lipca przez około 5–6 tygodni, natomiast w uprawie okres kwitnienia może sięgać sierpnia. Przycięcie pędów po pierwszym kwitnieniu sprzyja rozkrzewianiu i może wywołać słabszy drugi rzut kwiatów. Do uzyskania istotnego pożytku potrzebny jest zwarty, dobrze utrzymany łan.

Gdzie ją uprawiają - wg województw

uprawy (ARiMR 2026)

Uprawy: zadeklarowana powierzchnia działek rolnych (ARiMR/GSA), zsumowana ze wszystkich odmian tej samej rośliny.

Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki

Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.

Najczęstsze pytania - Kłosowiec fenkułowy a pszczoły

Jaka jest miododajność kłosowca fenkułowego?

W polskiej literaturze dla kłosowca fenkułowego podaje się wydajność miodową 400–900 kg/ha. Tak wysoki potencjał można wykorzystać przede wszystkim na większej, zwartej i dobrze nasłonecznionej plantacji.

Ile pyłku może dostarczyć kłosowiec fenkułowy?

Wydajność pyłkową gatunku ocenia się na około 160 kg/ha. Pszczoły zbierają pyłek regularnie przez cały dzień, a największe nasilenie zbioru przypada na godziny południowe.

Jaki kolor mają obnóża pyłkowe z kłosowca fenkułowego?

Obnóża pyłkowe z kłosowca fenkułowego są kremowobiałe.

Kiedy kwitnie kłosowiec fenkułowy?

Zwykle kwitnie od czerwca do sierpnia. W badaniach prowadzonych w Puławach średni termin kwitnienia przypadał od 16 czerwca do 31 lipca, a pojedynczy okres kwitnienia trwał około 5–6 tygodni.

Czy 745 kg cukrów z nektaru na hektar oznacza 745 kg miodu?

Nie. Wynik 745 kg/ha dotyczy masy cukrów zawartych w nektarze, zmierzonej w doświadczeniach puławskich. Nie jest to bezpośrednio masa miodu możliwego do pozyskania z pasieki.

Czy pszczoły intensywnie oblatują kłosowiec fenkułowy?

Tak. Kwiaty są chętnie odwiedzane przez pszczoły zbierające nektar i pyłek. W czasie największego oblotu obserwowano około 30–50 pszczół miodnych pracujących równocześnie na 1 m² zwartego łanu.

Czy przycinanie kłosowca fenkułowego przedłuża kwitnienie?

Tak. Przycięcie przekwitających pędów sprzyja rozkrzewianiu roślin i może pobudzić je do ponownego, zwykle słabszego kwitnienia. Dzięki temu pożytek może utrzymać się dłużej.

Czy warto uprawiać kłosowiec fenkułowy specjalnie dla pszczół?

Tak, jeśli można zapewnić roślinom słoneczne stanowisko, przepuszczalną glebę i pielęgnację w pierwszym roku. Gatunek daje jednocześnie obfity nektar i wartościowy pyłek, dlatego może wzbogacać letnią bazę pożytkową pasieki.

Czy wszystkie kłosowce są równie miododajne jak kłosowiec fenkułowy?

Nie. Rodzaj Agastache obejmuje wiele gatunków, mieszańców i odmian, które mogą różnić się terminem kwitnienia, trwałością oraz wydajnością nektaru i pyłku. Wartości 400–900 kg miodu/ha dotyczą Agastache foeniculum.

Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.