Informacja: Niecierpek drobnokwiatowy jest w Polsce szeroko rozprzestrzenionym gatunkiem obcym o charakterze inwazyjnym. Może tworzyć zwarte łany, wypierać rośliny rodzime z runa i zmieniać właściwości gleby. Nie należy go celowo wysiewać ani przenosić na nowe stanowiska, także z myślą o pszczołach.
Charakterystyka
Niecierpek drobnokwiatowy jest delikatną rośliną jednoroczną, najczęściej osiągającą 15–60 cm wysokości. Ma nagą, soczystą łodygę, zwykle pojedynczą lub rozgałęzioną. Skrętoległe liście są jajowate do eliptycznych, ostro zakończone, piłkowane na brzegu i zwężone w oskrzydlony ogonek. Drobne, bladożółte kwiaty, zwykle nieprzekraczające 1 cm długości, są zebrane po kilka w luźne grona; wyróżnia je krótka, prawie prosta ostroga. Owocem jest podłużna torebka, która przy dojrzewaniu gwałtownie pęka i wyrzuca nasiona.
Siedlisko
Gatunek pochodzi z Azji Środkowej, południowo-zachodniej Syberii i Mongolii. W Polsce jest szeroko rozprzestrzenionym, zadomowionym gatunkiem obcym o charakterze inwazyjnym. Najczęściej rośnie w żyznych lasach liściastych, zwłaszcza na obrzeżach dróg i ścieżek leśnych, ale spotyka się go także w parkach, zaroślach, ogrodach, na cmentarzach i siedliskach ruderalnych. Dobrze znosi zacienienie, preferuje gleby próchniczne, świeże lub wilgotne oraz zasobne w azot. W sprzyjających miejscach tworzy zwarte, jednogatunkowe płaty.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · VI-X
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
nektar
pyłek
spadź
Pewność parametrów: niska.
Znaczenie pszczelarskie
Niecierpek drobnokwiatowy dostarcza nektaru i pyłku, jednak nie ma praktycznego znaczenia jako pożytek dla pszczoły miodnej. W polskich obserwacjach Apis mellifera pojawiała się na jego kwiatach rzadko, podczas gdy najliczniejszą grupę odwiedzających stanowiły bzygowate. Długi okres kwitnienia nie rekompensuje niewielkich kwiatów, słabego zainteresowania pszczół i braku potwierdzonych wydajności z powierzchni. Gatunek może być lokalnie odwiedzany przez pszczoły, lecz nie powinien być traktowany jako pożytek planowany ani źródło miodu odmianowego.
Galeria
Zdjęcia gatunku
Najczęstsze pytania - Niecierpek drobnokwiatowy a pszczoły
Czy niecierpek drobnokwiatowy jest miododajny?
Kwiaty produkują nektar, ale gatunek ma tylko marginalne znaczenie dla pszczoły miodnej. W polskich obserwacjach pszczoły miodne odwiedzały go rzadko, dlatego nie jest uznawany za wartościowy pożytek miodowy.
Jaka jest wydajność miodowa niecierpka drobnokwiatowego?
Brakuje wiarygodnych danych określających wydajność miodową tego gatunku w kg/ha. Nie należy przypisywać mu wysokich wartości podawanych dla niecierpka gruczołowatego, ponieważ jest to inny, znacznie bardziej zasobny w nektar gatunek.
Czy pszczoły zbierają pyłek z niecierpka drobnokwiatowego?
Pyłek jest dostępny w kwiatach, a pszczoła miodna może go zbierać, lecz obserwowano ją na tej roślinie rzadko. Nie ma danych potwierdzających istotną wydajność pyłkową ani znaczenie tego gatunku dla zaopatrzenia pasieki w pyłek.
Kiedy kwitnie niecierpek drobnokwiatowy?
W Polsce kwitnie zwykle od czerwca do października. Termin i długość kwitnienia mogą nieznacznie różnić się między regionami oraz zależeć od warunków pogodowych i zacienienia stanowiska.
Dlaczego niecierpek drobnokwiatowy ma małe znaczenie dla pszczół mimo długiego kwitnienia?
O wartości pożytku decyduje nie tylko długość kwitnienia, lecz także ilość i dostępność nagrody kwiatowej oraz intensywność oblotu. Kwiaty tego gatunku są niewielkie, a w badaniach z Polski dominowały na nich bzygowate, nie pszczoły miodne.
Czy warto rozsiewać niecierpka drobnokwiatowego dla pszczół?
Nie. Jest to gatunek obcy i inwazyjny, który może tworzyć zwarte populacje oraz ograniczać udział rodzimych roślin runa. Jego niewielka wartość pszczelarska nie uzasadnia celowego rozpowszechniania.
Czy niecierpek drobnokwiatowy to to samo co niecierpek gruczołowaty?
Nie. Niecierpek drobnokwiatowy, Impatiens parviflora, ma drobne bladożółte kwiaty i zwykle dorasta do 60 cm. Niecierpek gruczołowaty, Impatiens glandulifera, jest znacznie wyższy, ma duże kwiaty i zdecydowanie większą wartość pożytkową.
Czy niecierpek drobnokwiatowy daje spadź?
Nie ma wiarygodnych informacji wskazujących, że gatunek ten zapewnia pszczołom użytkowy pożytek spadziowy.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.