Informacja: Nie należy celowo rozsiewać ostrożenia lancetowatego na gruntach użytkowanych rolniczo wyłącznie dla pożytku. Jest bardzo kolczasty, łatwo rozsiewa się z nasion i może być uciążliwym chwastem pastwisk, nieużytków oraz obrzeży pól.
Charakterystyka
Ostrożeń lancetowaty jest silnie kolczastą rośliną dwuletnią, zwykle dorastającą do 60–150 cm wysokości. W pierwszym roku tworzy rozetę dużych, głęboko powcinanych liści z wyraźnymi kolcami na brzegach, a w drugim wypuszcza sztywną, rozgałęzioną łodygę. Charakterystyczną cechą są wąskie, kolczaste skrzydełka biegnące wzdłuż łodygi. Na końcach pędów rozwijają się pojedynczo lub po kilka duże, purpurowofioletowe koszyczki złożone wyłącznie z kwiatów rurkowatych. Owocami są niełupki opatrzone puchem kielichowym, łatwo przenoszone przez wiatr.
Siedlisko
Gatunek rodzimy w Polsce, występujący przede wszystkim na terenach otwartych i przekształconych: przy drogach, na nieużytkach, pastwiskach, nasypach, zrębach, skrajach zarośli oraz w innych siedliskach ruderalnych. Najlepiej rośnie w pełnym słońcu, na glebach świeżych lub umiarkowanie suchych, często zasobnych w azot. Pojawia się zwłaszcza tam, gdzie gleba została odsłonięta lub naruszona. Po wydaniu nasion roślina zamiera, ale skutecznie odnawia się z samosiewu.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · VI-IX
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
nektar
pyłek
spadź
Pewność parametrów: średnia.
Znaczenie pszczelarskie
Ostrożeń lancetowaty jest letnim pożytkiem uzupełniającym, dostarczającym pszczołom nektaru i pyłku. Duże koszyczki mogą być intensywnie oblatywane, zwłaszcza gdy roślina występuje licznie na pastwiskach, nieużytkach albo obrzeżach terenów leśnych. Długi okres kwitnienia zwiększa jego znaczenie w drugiej części lata, lecz zwykle nie tworzy dostatecznie rozległych, jednorodnych łanów, by stanowić podstawę towarowego miodobrania. Nie ma wiarygodnych danych, które uzasadniałyby podawanie wydajności miodowej lub pyłkowej w kg/ha dla warunków Polski.
Galeria
Zdjęcia gatunku
Najczęstsze pytania - Ostrożeń lancetowaty a pszczoły
Czy ostrożeń lancetowaty jest miododajny?
Tak, jego kwiaty dostarczają pszczołom nektaru. Gatunek ma przede wszystkim znaczenie jako pożytek uzupełniający na nieużytkach, pastwiskach i przydrożach, a nie jako roślina gwarantująca towarowy zbiór miodu.
Czy ostrożeń lancetowaty daje pszczołom pyłek?
Tak. Kwiaty ostrożenia lancetowatego są źródłem pyłku, a koszyczki bywają odwiedzane zarówno przez pszczołę miodną, jak i dzikie pszczoły.
Ile miodu z hektara daje ostrożeń lancetowaty?
Brakuje wiarygodnej wartości wydajności miodowej w kg/ha odnoszącej się do tego gatunku i warunków Polski. Nie należy przenosić na niego danych podawanych dla innych ostrożeni.
Kiedy kwitnie ostrożeń lancetowaty?
Najczęściej kwitnie od czerwca do września. Na pojedynczym stanowisku termin może przesuwać się zależnie od pogody i warunków siedliskowych.
Czy pszczoły chętnie odwiedzają ostrożeń lancetowaty?
Tak, szczególnie w okresie pełni kwitnienia. Znaczenie dla pasieki zależy jednak głównie od liczby roślin w okolicy, ponieważ pojedyncze egzemplarze nie tworzą dużego pożytku powierzchniowego.
Czy ostrożeń lancetowaty warto wysiewać dla pszczół?
Zwykle nie. Jest pożyteczny dla zapylaczy tam, gdzie występuje naturalnie, ale łatwo się rozsiewa, a jego silne kolce utrudniają użytkowanie pastwisk i terenów rolniczych.
Czy ostrożeń lancetowaty i ostrożeń warzywny to ten sam gatunek?
Nie. Ostrożeń lancetowaty to Cirsium vulgare, natomiast ostrożeń warzywny to Cirsium oleraceum. Różnią się wyglądem, siedliskiem i właściwościami pożytkowymi.
Jaki kolor mają obnóża pyłkowe z ostrożenia lancetowatego?
Brak wiarygodnie potwierdzonej informacji o kolorze obnóży pyłkowych zbieranych przez pszczołę miodną z tego gatunku.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.