Informacja: Pierwiosnek bezłodygowy (Primula vulgaris) nie jest tym samym gatunkiem co pierwiosnek lekarski (Primula veris). W handlu nazwą „pierwiosnek ogrodowy” często określa się także mieszańce, zwłaszcza Primula ×polyantha.
Charakterystyka
Pierwiosnek bezłodygowy, nazywany także pierwiosnkiem zwyczajnym, jest niską byliną tworzącą przyziemną rozetę jasnozielonych, wyraźnie pomarszczonych liści. Liście są podługowate, zwężone ku oskrzydlonemu ogonkowi i miękko owłosione od spodu. Jasnożółte, pięciopłatkowe kwiaty z pomarańczowymi plamkami w gardzieli wyrastają pojedynczo na szypułkach bezpośrednio z krótkiego kłącza, a nie na wyniesionej łodydze. Odmiany uprawne mogą mieć kwiaty białe, różowe, czerwone lub pełne.
Siedlisko
Gatunek jest rodzimy dla dużej części Europy, lecz w Polsce uznaje się go za wymarły w stanie dzikim. Jest natomiast powszechnie uprawiany jako wczesnowiosenna bylina ozdobna, a lokalnie może przejściowo dziczeć. Najlepiej rośnie w glebie próchnicznej, świeżej i przepuszczalnej, na stanowiskach półcienistych; nadaje się pod drzewa i krzewy, na obrzeża rabat oraz do ogrodów skalnych.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · III-V
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
nektar
pyłek
spadź
Pewność parametrów: niska.
Znaczenie pszczelarskie
Pierwiosnek bezłodygowy zakwita bardzo wcześnie, gdy wybór kwiatów jest jeszcze ograniczony. Dostarcza nektaru i pyłku owadom, jednak długa rurka korony sprawia, że szczególnie dobrze wykorzystują go trzmiele i inne owady o dłuższym aparacie gębowym. Pszczoła miodna może odwiedzać kwiaty, ale gatunek nie jest pożytkiem masowym ani podstawą produkcji miodu. W ogrodzie warto sadzić go w większych grupach jako uzupełnienie przedwiosennej bazy pokarmowej zapylaczy.
Najczęstsze pytania - Pierwiosnek bezłodygowy a pszczoły
Czy pierwiosnek bezłodygowy jest miododajny?
Kwiaty dostarczają nektaru, ale pierwiosnek bezłodygowy nie jest pożytkiem masowym dla pasiek. Długorurkowa korona ogranicza dostęp do nektaru pszczole miodnej, dlatego roślina ma większe znaczenie dla trzmieli i innych owadów o dłuższym aparacie gębowym.
Czy pszczoły miodne korzystają z pierwiosnka bezłodygowego?
Pszczoły miodne mogą odwiedzać jego kwiaty po nektar i pyłek, zwłaszcza podczas wczesnowiosennego niedoboru innych kwiatów. Zwykle nie jest to jednak roślina zapewniająca intensywny oblot ani zauważalny pożytek towarowy.
Kiedy kwitnie pierwiosnek bezłodygowy?
W polskich ogrodach najczęściej kwitnie od marca do maja. Dokładny termin zależy od przebiegu wiosennej pogody, stanowiska oraz odmiany.
Czy istnieją dane o wydajności miodowej pierwiosnka bezłodygowego?
Nie znaleziono wiarygodnej, odnoszącej się do tego gatunku wartości wydajności miodowej w kg/ha dla warunków Polski. Roślina jest przede wszystkim pożytkiem uzupełniającym w ogrodach, a nie uprawą nektarodajną dla pasieki.
Czy pierwiosnek bezłodygowy jest rodzimy w Polsce?
Gatunek ma europejskie pochodzenie, ale w Polsce jest uznawany za wymarły w stanie dzikim. Obecnie spotyka się go przede wszystkim w uprawie ogrodowej, czasem także przejściowo dziczejącego.
Czym różni się pierwiosnek bezłodygowy od pierwiosnka lekarskiego?
Pierwiosnek bezłodygowy ma kwiaty osadzone pojedynczo na szypułkach wyrastających z rozety liści. Pierwiosnek lekarski tworzy natomiast wyraźnie wyniesiony pęd zakończony jednostronnym baldachem żółtych, zwisających kwiatów.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.