Przejdź do treści
Opublikowany

Przylaszczka pospolita

Hepatica nobilis Schreb.

Informacja: Roślina nie jest źródłem nektaru. Krótki okres kwitnienia przypada na porę roku, w której loty pszczół często ograniczają niska temperatura, wiatr i opady.

Charakterystyka

Przylaszczka pospolita, nazywana także przylaszczką trojankiem, jest niską byliną runa leśnego osiągającą zwykle 5–15 cm wysokości. Wyrasta z krótkiego, grubego kłącza. Ma długoogonkowe, skórzaste liście o trzech szerokich klapach; ich spód bywa fioletowawy. Ciemnoniebieskie lub niebieskofioletowe, rzadziej różowe albo białe kwiaty rozwijają się pojedynczo na owłosionych szypułkach. Zamiast płatków mają 6–10 barwnych listków okwiatu, a środek kwiatu wypełniają liczne pręciki i słupki.

Siedlisko

To rodzimy gatunek Polski, związany przede wszystkim z cienistymi, żyznymi lasami liściastymi i mieszanymi oraz zaroślami. Najlepiej rośnie na glebach próchnicznych, świeżych i utrzymujących wilgoć, często zasobnych w wapń. Wykorzystuje światło docierające do dna lasu przed pełnym rozwojem liści drzew. Jest częstsza na niżu, natomiast w górach spotyka się ją rzadziej; bywa też sadzona jako roślina ozdobna.

Kalendarz kwitnienia

kalendarz kwitnienia · III-IV

Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).

Ocena pożytkowa

nektar

pyłek

2–3 kg/ha

spadź

Pewność parametrów: średnia.

Znaczenie pszczelarskie

Przylaszczka dostarcza pszczołom wyłącznie pyłku, bez pożytku nektarowego. Jej wydajność pyłkowa jest mała i wynosi około 2–3 kg/ha, dlatego nie ma znaczenia jako samodzielny pożytek towarowy. Kwitnie jednak już w marcu i kwietniu, więc na licznych stanowiskach może uzupełniać świeży pyłek dla rodzin rozpoczynających wiosenny rozwój. Robotnice formują z niego kremowobiałe obnóża, a najintensywniejszy oblot przypada na środkową część dnia, gdy pyli najwięcej pręcików. Chłód, opady i zamykanie się kwiatów wyraźnie ograniczają dostępność pyłku.

Najczęstsze pytania - Przylaszczka pospolita a pszczoły

Czy przylaszczka pospolita jest miododajna?

Nie. Kwiaty przylaszczki nie dostarczają nektaru, dlatego roślina nie jest pożytkiem miodowym ani źródłem miodu odmianowego.

Czy przylaszczka pospolita daje pyłek pszczołom?

Tak. Jest rośliną wyłącznie pyłkową. Pyłek pojawia się bardzo wcześnie w sezonie i może wspierać rodziny pszczele podczas pierwszych cieplejszych dni wiosny.

Jaka jest wydajność pyłkowa przylaszczki pospolitej?

Polska literatura podaje około 3 kg pyłku z hektara. Wartość 0,2–0,3 g pyłku z m² odpowiada zakresowi 2–3 kg/ha.

Kiedy kwitnie przylaszczka pospolita?

Najczęściej kwitnie w marcu i kwietniu, zwykle przez 2–3 tygodnie. Dokładny termin zależy od regionu oraz temperatury na przedwiośniu.

Jaki kolor mają obnóża pyłkowe z przylaszczki?

Pszczoły formują z pyłku przylaszczki kremowobiałe obnóża.

Czy przylaszczka ma duże znaczenie dla pasieki?

Ilościowo jest słabym pożytkiem, ponieważ jej wydajność pyłkowa jest niewielka. Jej wartość wynika przede wszystkim z bardzo wczesnego kwitnienia i lokalnej obecności w runie leśnym.

Czy chłodna pogoda ogranicza wykorzystanie przylaszczki przez pszczoły?

Tak. Przylaszczka kwitnie bardzo wcześnie, a jej kwiaty zamykają się podczas niekorzystnej pogody. Jeśli temperatura nie pozwala na loty, pszczoły nie wykorzystają dostępnego pyłku.

Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.