Informacja: Wrzosiec bagienny nie jest tym samym gatunkiem co wrzos pospolity (Calluna vulgaris). Wrzosiec ma liście ustawione zwykle po cztery w okółku i zwisające, beczułkowate kwiaty, natomiast wrzos należy do innego rodzaju. Wrzosiec bagienny jest w Polsce gatunkiem rzadkim i objętym ścisłą ochroną gatunkową. Nie wolno pozyskiwać roślin ani materiału rozmnożeniowego z naturalnych stanowisk; ochrony wymagają także jego torfowiskowe i bagienne siedliska.
Charakterystyka
Wrzosiec bagienny jest zimozieloną, silnie rozgałęzioną krzewinką dorastającą zwykle do 20–50 cm wysokości. Na mokrych torfowiskach jego pędy mogą się płożyć i zakorzeniać w warstwie mchów, a w miejscach nieco suchszych tworzy zwarte kępki. Drobne, równowąskie liście wyrastają najczęściej po cztery w okółku; mają podwinięte brzegi i są owłosione. Jasnoróżowe, rzadziej białe kwiaty są zwisające, beczułkowato-jajowate i zebrane po kilka lub kilkanaście na szczytach pędów. Charakterystyczne są także lepkie, gruczołowato owłosione pąki.
Siedlisko
To rodzimy gatunek Polski, osiągający tu wschodnią granicę swojego europejskiego zasięgu. Występuje rzadko, przede wszystkim na Pomorzu, w pasie nadmorskim oraz miejscami w Borach Dolnośląskich. Rośnie na wilgotnych wrzosowiskach, torfowiskach wysokich i przejściowych, w zagłębieniach międzywydmowych oraz w borach bagiennych. Preferuje podłoża kwaśne, ubogie w składniki pokarmowe i stale wilgotne, najczęściej torfowe; najlepiej rozwija się w miejscach otwartych lub tylko lekko ocienionych.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · VI-VIII
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
Pewność parametrów: brak danych.
Znaczenie pszczelarskie
Wrzosiec bagienny dostarcza owadom nektaru i pyłku, ale nie jest rośliną o praktycznym znaczeniu pożytkowym dla polskich pasiek. Budowa kwiatów ogranicza dostęp do zasobów, a na krajowych stanowiskach gatunek rośnie zbyt rzadko i zwykle na niewielkich, chronionych powierzchniach, by mógł tworzyć pożytek towarowy. W badaniach z wrzosowisk odnotowywano odwiedziny pszczoły miodnej, jednak wyraźnie większą rolę w zapylaniu pełnią trzmiele i inne owady dobrze przystosowane do kwiatów wrzośców. Nie należy utożsamiać go z wrzosem pospolitym, który może mieć znaczenie dla produkcji miodu wrzosowego.
Galeria
Zdjęcia gatunku
Najczęstsze pytania - Wrzosiec bagienny a pszczoły
Czy wrzosiec bagienny jest miododajny?
Kwiaty dostarczają owadom nektaru, ale wrzosiec bagienny nie ma praktycznego znaczenia jako pożytek miodowy dla polskich pasiek. Brakuje wiarygodnych danych o jego wydajności miodowej z hektara w Polsce.
Czy pszczoła miodna odwiedza wrzosiec bagienny?
Tak, odwiedziny pszczoły miodnej były notowane na wrzosowiskach, jednak gatunek jest dla niej pożytkiem marginalnym. Kwiaty są lepiej wykorzystywane przez trzmiele i inne owady przystosowane do pobierania pokarmu z kwiatów wrzośców.
Czy wrzosiec bagienny daje pyłek dla pszczół?
Roślina wytwarza pyłek, ale brak danych potwierdzających jego istotne znaczenie dla pszczół miodnych w Polsce. Pyłek wrzośca bagiennego nie jest stwierdzany jako składnik polskich miodów.
Kiedy kwitnie wrzosiec bagienny?
Zwykle kwitnie od czerwca do sierpnia, najobficiej w lipcu. Termin może nieznacznie przesuwać się zależnie od regionu i przebiegu pogody.
Czy wrzosiec bagienny i wrzos pospolity to ta sama roślina?
Nie. Wrzosiec bagienny to Erica tetralix, a wrzos pospolity to Calluna vulgaris. Są to dwa różne gatunki z rodziny wrzosowatych, różniące się między innymi budową liści i kwiatów.
Gdzie w Polsce rośnie wrzosiec bagienny?
Występuje przede wszystkim na Pomorzu i w pasie nadmorskim, a także miejscami w zachodniej Polsce, między innymi w Borach Dolnośląskich. Zasiedla wilgotne wrzosowiska, torfowiska oraz bory bagienne.
Czy wrzosiec bagienny jest chroniony?
Tak. W Polsce jest objęty ścisłą ochroną gatunkową. Nie należy wykopywać roślin ze stanowisk naturalnych ani zbierać ich na potrzeby ogrodu.
Czy z wrzośca bagiennego można uzyskać miód odmianowy?
W Polsce nie ma ku temu praktycznych podstaw, ponieważ gatunek występuje rzadko i nie tworzy dużych, dostępnych dla pasiek pożytków. Wrzosiec bagienny nie powinien być utożsamiany z głównymi roślinami miodu wrzosowego.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.