Informacja: Podawana wydajność 100–130 kg/ha odnosi się do kwitnącej plantacji. Bazylia uprawiana na świeże liście jest zwykle regularnie uszczykiwana lub ścinana przed pełnym kwitnieniem, dlatego jej rzeczywista wartość pożytkowa może być wtedy wyraźnie mniejsza.
Charakterystyka
Bazylia pospolita, nazywana też bazylią wonną, bazylkiem ogrodowym lub bazylijką zwyczajną, jest silnie aromatyczną rośliną jednoroczną z rodziny jasnotowatych. Tworzy rozgałęzione, czterokanciaste pędy dorastające zwykle do około 50 cm. Liście są naprzeciwległe, jajowate, osadzone na krótkich ogonkach; zależnie od odmiany bywają zielone albo purpurowe. Drobne, dwuwargowe kwiaty o białej lub różowawej koronie wyrastają w nibyokółkach zebranych w górnej części pędów. Po kwitnieniu powstają czterodzielne rozłupnie z drobnymi, śluzowaciejącymi po zwilżeniu nasionami.
Siedlisko
Gatunek pochodzi z tropikalnej i subtropikalnej Azji oraz północnej Australii. W Polsce jest rośliną uprawną, prowadzoną jako jednoroczna, ponieważ nie zimuje i jest wrażliwa na przymrozki. Najlepiej rośnie w pełnym słońcu, w miejscu ciepłym i osłoniętym od wiatru, na glebie przepuszczalnej, próchnicznej, zasobnej oraz lekko wilgotnej. Do gruntu wysadza się ją lub wysiewa po ustąpieniu wiosennych przymrozków.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · VII-IX
Termin kwitnienia zależy od terminu wysiewu — w konkretnym miejscu może wypadać w innym okresie niż podany zakres.
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
nektar
100–130 kg/ha
pyłek
spadź
Pewność parametrów: średnia.
Znaczenie pszczelarskie
Kwitnąca bazylia jest wartościowym późnoletnim źródłem nektaru i pyłku dla pszczół miodnych. Krótka rurka korony ułatwia dostęp do nektaru. Jeden kwiat wydziela średnio około 0,93 mg nektaru, zawierającego 0,24–0,66 mg cukrów, a stężenie cukrów może wynosić 30–70%. W czasie intensywnego oblotu, przypadającego zwykle między 9:00 a 14:00, na 1 m² kwitnącego łanu może pracować jednocześnie 7–16 robotnic. Wydajność miodową pełni kwitnienia oszacowano na 100–130 kg/ha. Pszczoły zbierają również pyłek i formują białokremowe obnóża, jednak nie ustalono wiarygodnej wydajności pyłkowej z hektara. Znaczenie plantacji dla pasieki zależy przede wszystkim od tego, czy rośliny pozostawia się do kwitnienia.
Galeria
Zdjęcia gatunku
Gdzie ją uprawiają - wg województw
uprawy (ARiMR 2026)
Uprawy: zadeklarowana powierzchnia działek rolnych (ARiMR/GSA), zsumowana ze wszystkich odmian tej samej rośliny.
Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki
Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.
Najczęstsze pytania - Bazylia pospolita a pszczoły
Czy bazylia pospolita jest miododajna?
Tak. Kwitnąca bazylia dostarcza pszczołom nektaru oraz pyłku i może być wartościowym pożytkiem późnego lata.
Jaka jest wydajność miodowa bazylii pospolitej?
Dla plantacji pozostawionej w pełni kwitnienia podaje się wydajność miodową około 100–130 kg/ha. Wynik zależy od warunków uprawy, pogody i liczby rozwiniętych kwiatów.
Czy znana jest wydajność pyłkowa bazylii w kg z hektara?
Nie ma wiarygodnej wartości wydajności pyłkowej bazylii pospolitej w kg/ha. Wiadomo jednak, że pszczoły zbierają z jej kwiatów pyłek.
Jaki kolor mają obnóża pyłkowe z bazylii pospolitej?
Obnóża pyłkowe formowane przez pszczoły z pyłku bazylii mają barwę białokremową.
Kiedy kwitnie bazylia pospolita?
W warunkach Polski kwitnie zwykle od lipca do września, przez około osiem tygodni. Dokładny termin zależy od siewu, odmiany i prowadzenia roślin.
Czy zbiór liści bazylii ogranicza pożytek dla pszczół?
Tak. Uszczykiwanie wierzchołków oraz częste ścinanie pędów ogranicza lub opóźnia kwitnienie. Plantacja prowadzona wyłącznie na liście może dostarczać pszczołom znacznie mniej pożytku niż plantacja pozostawiona do kwitnienia.
Czy bazylia może być wysiewana jako pożytek późnoletni?
Może uzupełniać pożytki późnego lata, jeśli zostanie wysiana odpowiednio wcześnie i pozostawiona do kwitnienia. Zbyt późny siew w Polsce zwiększa ryzyko, że rośliny zakwitną słabo lub dopiero pod koniec sezonu.
Czy bazylia wonna to ta sama roślina co bazylia pospolita?
Tak. Bazylia wonna jest poprawnie używaną nazwą zwyczajową gatunku Ocimum basilicum L., czyli bazylii pospolitej.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.