Informacja: Nazwa „kocimiętka” odnosi się do całego rodzaju Nepeta, obejmującego liczne gatunki i mieszańce ogrodowe. Dane o wydajności oraz kolorze obnóży w tej karcie dotyczą wyłącznie kocimiętki właściwej, Nepeta cataria L.
Charakterystyka
Kocimiętka właściwa jest aromatyczną, owłosioną byliną z rodziny jasnotowatych. Wytwarza rozgałęzione, czterokanciaste pędy, zwykle dorastające do około 40–90 cm. Naprzeciwległe liście są ogonkowe, sercowato-jajowate, grubo karbowanoząbkowane i szarozielone wskutek owłosienia; po roztarciu silnie pachną. Drobne kwiaty o dwuwargowej koronie, białe do bladoliliowych i zwykle nakrapiane purpurowo, wyrastają w nibyokółkach skupionych w wydłużonych kwiatostanach na szczytach pędów. Owoc rozpada się na cztery małe rozłupki.
Siedlisko
Gatunek ma rodzimy zasięg eurazjatycki, natomiast we florze Polski jest zadomowionym archeofitem. Spotyka się go przede wszystkim w miejscach przekształconych: przy drogach i zabudowaniach, na rumowiskach, suchych nieużytkach oraz w zaroślach. Najlepiej rośnie w pełnym słońcu, na glebie przepuszczalnej, umiarkowanie suchej albo lekko wilgotnej. Jest dość tolerancyjna na okresowy niedobór wody, ale nie służą jej podłoża ciężkie i stale mokre. W uprawie można ją rozmnażać z nasion, przez podział lub sadzonki; łatwo także wydaje samosiewy.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · VI-IX
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
nektar
150–200 kg/ha
pyłek
spadź
Pewność parametrów: średnia.
Znaczenie pszczelarskie
Kocimiętka właściwa dostarcza pszczołom przede wszystkim nektaru, a także pyłku. W okresie kwitnienia jest bardzo chętnie oblatywana od rana do wieczora; w szczycie oblotu na zwartym stanowisku obserwowano średnio około 14 zbieraczek na 1 m². Jej wydajność miodową oceniano na 150–200 kg/ha, ale znaczenie pasieczne zależy przede wszystkim od wielkości nasadzenia. Zwykle jest pożytkiem uzupełniającym w pełni lata, wartościowym zwłaszcza tam, gdzie łączy się ją z innymi długo kwitnącymi bylinami. Pierwszy rzut kwitnienia trwa około 4–5 tygodni, a przycięcie przekwitłych pędów może wywołać kolejne kwitnienie i przedłużyć dostępność pożytku do końca lata. Zbierany pyłek tworzy kremowe obnóża; podana w literaturze wartość do 15 kg/ha wskazuje na jego mniejsze znaczenie niż nektaru.
Galeria
Zdjęcia gatunku
Gdzie ją uprawiają - wg województw
uprawy (ARiMR 2026)
Uprawy: zadeklarowana powierzchnia działek rolnych (ARiMR/GSA), zsumowana ze wszystkich odmian tej samej rośliny.
Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki
Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.
Najczęstsze pytania - Kocimiętka właściwa a pszczoły
Czy kocimiętka właściwa jest miododajna?
Tak. Kocimiętka właściwa jest dobrym letnim źródłem nektaru, a pszczoły chętnie oblatują ją przez cały dzień. Jej realne znaczenie dla pasieki rośnie wraz z powierzchnią zwartego nasadzenia.
Jaka jest wydajność miodowa kocimiętki właściwej?
Najczęściej podawana wydajność miodowa wynosi 150–200 kg/ha. Wartość ta opisuje potencjał dobrze kwitnącego łanu, a nie gwarantowany zbiór miodu z każdej plantacji.
Czy pszczoły zbierają pyłek z kocimiętki właściwej?
Tak. Robotnice zbierają z jej kwiatów również pyłek, z którego formują kremowe obnóża. Polska literatura podaje wydajność pyłkową tylko jako wartość do 15 kg/ha.
Jaki kolor mają obnóża pyłkowe z kocimiętki właściwej?
Obnóża pyłkowe z kocimiętki właściwej są kremowe.
Kiedy kwitnie kocimiętka właściwa?
Zwykle kwitnie od czerwca do września. Pierwsze, najintensywniejsze kwitnienie trwa przeważnie około 4–5 tygodni.
Czy przycinanie kocimiętki przedłuża kwitnienie?
Tak. Przycięcie przekwitłych pędów może pobudzić roślinę do wytworzenia nowych pędów kwiatowych i ponownego zakwitnięcia późnym latem.
Czy warto sadzić kocimiętkę właściwą przy pasiece?
Warto, zwłaszcza jako element nasadzeń wzmacniających pożytek od czerwca do końca lata. Nie zastąpi wielkoobszarowego pożytku towarowego, ale dobrze uzupełnia ogród, pas kwietny lub plantację bylinową.
Czy wszystkie kocimiętki mają taką samą miododajność?
Nie. „Kocimiętka” jest nazwą całego rodzaju Nepeta, a w ogrodach uprawia się również inne gatunki i mieszańce. Danych dla Nepeta cataria nie należy automatycznie przenosić na pozostałe kocimiętki.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.