Przejdź do treści
Opublikowany

Złocień dalmatyński

Tanacetum cinerariifolium (Trevir.) Sch.Bip.

Informacja: Koszyczki złocienia są surowcem do pozyskiwania pyretryn. Preparaty owadobójcze zawierające pyretryny mogą być toksyczne dla pszczół i innych zapylaczy przy bezpośrednim kontakcie lub kontakcie z pozostałościami cieczy użytkowej. Nie należy wykonywać zabiegów w sposób narażający owady aktywnie żerujące na roślinach kwitnących; zawsze trzeba stosować się do etykiety konkretnego preparatu.

Charakterystyka

Złocień dalmatyński, nazywany także wrotyczem cynerariolistnym lub piretrum dalmatyńskim, jest kępiastą byliną z rodziny astrowatych. Zwykle osiąga około 30–70 cm wysokości. Tworzy liczne, dość sztywne pędy oraz szarozielone, głęboko pierzasto podzielone liście. Na długich szypułkach rozwijają się koszyczki podobne do margerytek: białe kwiaty języczkowate otaczają żółty środek złożony z kwiatów rurkowatych. W koszyczkach gromadzą się pyretryny, wykorzystywane do produkcji środków owadobójczych.

Siedlisko

Gatunek pochodzi z obszarów położonych przy wschodnim wybrzeżu Adriatyku, zwłaszcza z Dalmacji oraz terenów dzisiejszej Chorwacji, Bośni i Hercegowiny, Czarnogóry i północnej Albanii. W Polsce jest gatunkiem obcym, spotykanym przede wszystkim w uprawie i ogrodach. Najlepiej rośnie w pełnym słońcu, na glebie lekkiej lub średnio zwięzłej, przepuszczalnej i bez zastoin wody. Dobrze znosi okresowe przesuszenie, natomiast źle reaguje na ciężkie, długo mokre podłoże.

Kalendarz kwitnienia

kalendarz kwitnienia · VI-VII

Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).

Ocena pożytkowa

Ten wpis atlasu nie ma jeszcze przypisanej oceny pożytkowej.

Pewność parametrów: brak danych.

Znaczenie pszczelarskie

Złocień dalmatyński nie jest rośliną zalecaną do budowania pożytku pszczelego. Obserwacje z obszaru jego pochodzenia wskazują, że kwiatostany zapylają przede wszystkim muchówki bzygowate i biedronki, a pszczoły należą do rzadszych odwiedzających. Brakuje danych potwierdzających istotną wydajność nektarową albo pyłkową dla pszczoły miodnej, także w przeliczeniu na hektar. Nawet przy uprawie na większej powierzchni roślina powinna być traktowana najwyżej jako uboczny element letniej bazy kwiatowej, a nie pożytek towarowy czy rozwojowy.

Galeria

Zdjęcia gatunku

fot. KENPEI

Gdzie ją uprawiają - wg województw

uprawy (ARiMR 2026)

Uprawy: zadeklarowana powierzchnia działek rolnych (ARiMR/GSA), zsumowana ze wszystkich odmian tej samej rośliny.

Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki

Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.

Najczęstsze pytania - Złocień dalmatyński a pszczoły

Czy złocień dalmatyński jest rośliną miododajną?

Nie ma wiarygodnych danych pozwalających uznać go za istotny pożytek nektarowy lub miododajny w warunkach Polski. Nie powinien być sadzony z myślą o produkcji miodu.

Czy złocień dalmatyński ma znaczenie dla pszczół?

Może być sporadycznie odwiedzany przez owady, lecz nie potwierdzono jego większego znaczenia dla pszczoły miodnej. Nie jest porównywalny z typowymi roślinami pożytkowymi kwitnącymi latem.

Czy wiadomo, ile miodu można uzyskać ze złocienia dalmatyńskiego?

Nie. Brakuje wiarygodnych danych o wydajności miodowej tego gatunku w kilogramach z hektara, dlatego nie należy podawać szacunkowych wartości.

Czy złocień dalmatyński jest pyłkodajny?

Kwiaty wytwarzają pyłek, ale brak danych o jego wydajności oraz o regularnym zbiorze przez pszczoły miodne. Gatunek nie ma ustalonej oceny pyłkodajności.

Kiedy kwitnie złocień dalmatyński?

W polskich warunkach uprawy najczęściej kwitnie w czerwcu i lipcu. Dokładny termin zależy od pogody, stanowiska i kondycji roślin.

Dlaczego uprawia się złocień dalmatyński?

Uprawia się go głównie jako źródło pyretryn, naturalnych substancji owadobójczych pozyskiwanych przede wszystkim z koszyczków kwiatowych. Bywa również sadzony jako roślina ozdobna.

Czy pyretryny ze złocienia dalmatyńskiego są bezpieczne dla pszczół?

Naturalne pochodzenie substancji nie oznacza bezpieczeństwa dla zapylaczy. Preparaty zawierające pyretryny mogą szkodzić pszczołom przy bezpośrednim kontakcie lub kontakcie z pozostałościami zabiegu, dlatego należy bezwzględnie przestrzegać etykiety środka i zasad ochrony zapylaczy.

Czy złocień dalmatyński jest rodzimy w Polsce?

Nie. Jest gatunkiem obcym dla flory Polski, pochodzącym z rejonu wschodniego Adriatyku; u nas jest przede wszystkim uprawiany.

Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.