Informacja: W czasie kwitnienia plantacje są intensywnie odwiedzane przez pszczoły i trzmiele. Zabiegi ochrony roślin trzeba wykonywać wyłącznie zgodnie z etykietą środka oraz zasadami ochrony zapylaczy, po zakończeniu oblotu i z uwzględnieniem obecności uli przy plantacji.
Charakterystyka
Borówka wysoka, nazywana też borówką amerykańską, jest liściastym krzewem z rodziny wrzosowatych. Uprawiane krzewy zwykle osiągają 1–2 m wysokości i tworzą liczne żółtawozielone pędy. Liście są jajowate lub lancetowate, a jesienią przebarwiają się na pomarańczowo i czerwono. Białe albo bladoróżowe kwiaty mają dzbankowatą koronę i są skupione w gęstych gronach. Ich pylniki otwierają się niewielkimi otworami na szczycie. Owocem jest ciemnoniebieska jagoda z woskowym nalotem.
Siedlisko
Gatunek pochodzi ze wschodniej części Ameryki Północnej; w Polsce jest rośliną uprawianą na plantacjach i w ogrodach, a nie gatunkiem rodzimym. Wymaga podłoża kwaśnego, lekkiego, próchnicznego i dostatecznie wilgotnego, optymalnie o pH około 3,8–4,8. Najlepiej plonuje na stanowiskach słonecznych, osłoniętych od silnego wiatru. Płytki system korzeniowy sprawia, że krzewy są wrażliwe na niedobór wody.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · V-VI
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
nektar
47–104 kg cukrów/ha
pyłek
spadź
Pewność parametrów: średnia.
Znaczenie pszczelarskie
Borówka wysoka dostarcza pszczołom nektaru i pyłku w okresie od maja do początku czerwca. Przy dużych, zwartych plantacjach może tworzyć zauważalny pożytek, a literatura pszczelarska podaje wydajność miodową do 100 kg/ha. Produkcja nektaru różni się między odmianami i sezonami; w badaniu prowadzonym na Lubelszczyźnie obliczona wydajność cukrów wyniosła 47,0–103,5 kg/ha. Pszczoły miodne licznie oblatywały kwiaty, lecz trzmiele skuteczniej uwalniają pyłek dzięki zapylaniu wibracyjnemu. Obecność obu grup zapylaczy sprzyja dobremu zawiązywaniu owoców, dlatego ustawianie rodzin pszczelich przy większych plantacjach może być korzystne zarówno dla pasieki, jak i plantatora. Z pyłku borówki robotnice formują żółtokremowe obnóża.
Galeria
Zdjęcia gatunku
Gdzie ją uprawiają - wg województw
uprawy (ARiMR 2026)
Uprawy: zadeklarowana powierzchnia działek rolnych (ARiMR/GSA), zsumowana ze wszystkich odmian tej samej rośliny.
Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki
Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.
Najczęstsze pytania - Borówka wysoka (amerykańska) a pszczoły
Jaka jest miododajność borówki wysokiej?
W literaturze pszczelarskiej podawana jest wydajność miodowa do 100 kg/ha. Rzeczywisty pożytek zależy jednak od odmiany, powierzchni i zwartości plantacji, kondycji krzewów, pogody oraz konkurencji innych roślin kwitnących w tym samym czasie.
Ile cukrów nektarowych może dostarczyć plantacja borówki wysokiej?
W badaniu sześciu odmian prowadzonym w południowo-wschodniej Polsce obliczona wydajność wyniosła 47,0–103,5 kg cukrów/ha. Jest to wynik odnoszący się do konkretnych odmian i obsady 5000 krzewów/ha, więc nie należy utożsamiać go wprost z ilością pozyskanego miodu.
Czy pszczoły miodne odwiedzają kwiaty borówki wysokiej?
Tak. W polskim badaniu pszczoły miodne stanowiły 81–98% wszystkich obserwowanych owadów odwiedzających kwiaty borówki wysokiej. Korzystają z nektaru i pyłku, a intensywność oblotu zależy między innymi od pogody oraz dostępności konkurencyjnych pożytków.
Czy borówka wysoka jest dobrym źródłem pyłku dla pszczół?
Tak, pszczoły zbierają z niej pyłek, a literatura pszczelarska wskazuje nawet, że jest on dla nich szczególnie ważnym pożytkiem z tej rośliny. Nie ma jednak wiarygodnej polskiej wartości wydajności pyłkowej wyrażonej w kg/ha.
Jaki kolor mają obnóża pyłkowe z borówki wysokiej?
Obnóża pyłkowe z borówki wysokiej są żółtokremowe. Barwa sama w sobie nie pozwala jednak na pewne rozpoznanie pochodzenia pyłku, ponieważ podobny odcień mogą mieć obnóża z innych roślin kwitnących wiosną.
Dlaczego trzmiele są skutecznymi zapylaczami borówki wysokiej?
Pylniki borówki uwalniają pyłek przez niewielkie otwory. Trzmiele potrafią wprawiać kwiaty w drgania, czyli stosować zapylanie wibracyjne, co ułatwia wysypywanie pyłku. Pszczoła miodna nie wykonuje typowego zapylania wibracyjnego, ale dzięki liczebności i częstym wizytom również ma duże znaczenie dla plantacji.
Kiedy kwitnie borówka wysoka w Polsce?
Najczęściej kwitnie w maju i na początku czerwca. Pojedyncza odmiana pozostaje zwykle w kwitnieniu około dwóch tygodni, natomiast dobór odmian o różnym terminie kwitnienia może wydłużyć dostępność pożytku na plantacji.
Czy warto ustawiać ule przy plantacji borówki wysokiej?
Tak, zwłaszcza przy większych plantacjach. Pszczoły mogą korzystać z nektaru i pyłku, a ich obecność poprawia zapylanie kwiatów i sprzyja zawiązywaniu owoców. Plantator powinien wcześniej uzgodnić z pszczelarzem liczbę rodzin, termin ich ustawienia oraz zasady ochrony roślin w okresie oblotu.
Czy z borówki wysokiej można pozyskać miód odmianowy?
Jest to możliwe w sąsiedztwie dużych, zwartych plantacji, ponieważ borówka może zapewniać pożytek towarowy. Uzyskanie miodu o wyraźnej przewadze nektaru borówkowego zależy jednak od areału uprawy, siły rodzin, pogody i obecności innych intensywnie kwitnących roślin.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.