Przejdź do treści
Opublikowany

Cukinia

Cucurbita pepo L.

Informacja: Cukinia jest formą użytkową dyni zwyczajnej (Cucurbita pepo), a nie odrębnym gatunkiem. Nie należy bezpośrednio przenosić na nią hektarowych danych pożytkowych dotyczących innych gatunków dyni ani całego rodzaju Cucurbita.

Charakterystyka

Cukinia to grupa odmian dyni zwyczajnej, zwykle o krzaczastym lub krótkopłożącym pokroju. Tworzy duże, szorstko owłosione, dłoniasto klapowane liście na grubych pędach. Jest rośliną jednopienną: na jednym osobniku rozwijają się osobne kwiaty męskie i żeńskie. Duże, żółte do żółtopomarańczowych kwiaty otwierają się wcześnie rano. Kwiat żeński łatwo rozpoznać po widocznej pod koroną zalążni przypominającej mały owoc cukinii.

Siedlisko

Cukinia nie jest odrębnym gatunkiem botanicznym, lecz uprawną grupą odmian Cucurbita pepo. W Polsce jest rośliną ciepłolubną, sadzoną w ogrodach i uprawianą towarowo po ustąpieniu ryzyka przymrozków. Najlepiej rośnie w pełnym słońcu, na glebie żyznej, zasobnej w próchnicę i stale, lecz nie nadmiernie wilgotnej. Rośliny źle znoszą chłód oraz długotrwałe przesuszenie, które ogranicza wzrost i rozwój kwiatów.

Kalendarz kwitnienia

kalendarz kwitnienia · VI-IX

Termin kwitnienia zależy od terminu wysiewu — w konkretnym miejscu może wypadać w innym okresie niż podany zakres.

Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).

Ocena pożytkowa

nektar

pyłek

spadź

Pewność parametrów: średnia.

Znaczenie pszczelarskie

Kwiaty cukinii są chętnie odwiedzane przez pszczoły, które zbierają nektar oraz pyłek z kwiatów męskich. Każdy kwiat funkcjonuje krótko, przede wszystkim w godzinach porannych, dlatego o skuteczności zapylania decyduje obecność aktywnych owadów właśnie w tym czasie. Na plantacji kwitnącej przez wiele tygodni cukinia może stanowić lokalny pożytek uzupełniający, lecz zwykle nie jest podstawą pozyskania miodu odmianowego. Dobre zapylenie żeńskich kwiatów sprzyja prawidłowemu rozwojowi owoców; jego znaczenie zależy jednak od odmiany, warunków uprawy i zdolności roślin do zawiązywania owoców bez zapylenia.

Galeria

Zdjęcia gatunku

Gdzie ją uprawiają - wg województw

uprawy (ARiMR 2026)

Uprawy: zadeklarowana powierzchnia działek rolnych (ARiMR/GSA), zsumowana ze wszystkich odmian tej samej rośliny.

Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki

Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.

Najczęstsze pytania - Cukinia a pszczoły

Czy cukinia jest rośliną miododajną?

Kwiaty cukinii dostarczają nektaru i są odwiedzane przez pszczoły. Jej znaczenie ma jednak zwykle charakter lokalnego pożytku uzupełniającego, ponieważ pojedyncze kwiaty są otwarte głównie rano, a skala pożytku zależy od powierzchni i intensywności kwitnienia uprawy.

Czy cukinia daje pyłek pszczołom?

Tak. Pyłek wytwarzają kwiaty męskie, a pszczoły przenoszą go na znamiona kwiatów żeńskich. Brak jednak wiarygodnej polskiej wartości wydajności pyłkowej cukinii wyrażonej w kg/ha.

Czy cukinia jest osobnym gatunkiem?

Nie. Cukinia jest grupą odmian użytkowych dyni zwyczajnej, Cucurbita pepo L.

Kiedy kwitnie cukinia?

W polskich warunkach cukinia kwitnie zazwyczaj od czerwca do września. Dokładny termin zależy od terminu siewu lub sadzenia, odmiany oraz przebiegu temperatur.

O jakiej porze pszczoły odwiedzają kwiaty cukinii?

Największe znaczenie mają wizyty poranne, ponieważ kwiaty otwierają się wcześnie i pozostają dostępne tylko przez krótki czas. Chłodna, deszczowa lub wietrzna pogoda może ograniczać zarówno oblot, jak i zapylanie.

Czy pszczoły są potrzebne do zapylenia cukinii?

Owady zapylające, w tym pszczoła miodna, ułatwiają przeniesienie pyłku z kwiatów męskich na żeńskie i sprzyjają prawidłowemu rozwojowi owoców. Znaczenie zapylenia może różnić się między odmianami, ponieważ część z nich wykazuje pewną zdolność do zawiązywania owoców bez zapylenia.

Jaka jest miododajność cukinii w kg z hektara?

Brakuje wiarygodnej, polskiej wartości wydajności miodowej w kg/ha ustalonej wyłącznie dla cukinii. Nie należy zastępować jej danymi dotyczącymi innych gatunków dyni ani całego rodzaju Cucurbita.

Czy cukinia może dać miód odmianowy?

Jest to mało prawdopodobne. Cukinia jest przede wszystkim rośliną zapylaną przez owady, a nie typową uprawą towarową przeznaczoną na pożytek miodowy; dodatkowo jej kwiaty są czynne tylko przez krótki okres dnia.

Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.