Charakterystyka
Koniczyna krwistoczerwona, nazywana także koniczyną inkarnatką, koniczyną szkarłatną lub inkarnatką, jest rośliną jednoroczną, rzadziej dwuletnią, dorastającą zwykle do 20–50 cm. Jej pędy oraz trójlistkowe liście są miękko owłosione, a listki mają szeroki, odwrotnie jajowaty kształt. Najłatwiej rozpoznać ją po gęstych, wydłużonych główkach długości do około 5 cm. Kwiatostan tworzy zwykle 60–120 szkarłatnych do krwistoczerwonych kwiatów motylkowych i ma wyraźnie aksamitną powierzchnię. Owocem jest drobny, jajowaty strąk ukryty w trwałym kielichu.
Siedlisko
Gatunek ma rodzimy zasięg obejmujący Europę i sięgający po północno-zachodni Iran. W Polsce jest uprawiany przede wszystkim na paszę, jako międzyplon lub poplon, a także w mieszankach kwietnych. Wymaga stanowiska słonecznego; w praktyce najlepiej sprawdzają się gleby lekkie do średnich, przepuszczalne, w tym wapienne. Może być wysiewany wiosną albo pod koniec lata jako forma ozima, dlatego termin zakwitania zależy w dużej mierze od terminu siewu.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · V-VII
Termin kwitnienia zależy od terminu wysiewu — w konkretnym miejscu może wypadać w innym okresie niż podany zakres.
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
nektar
140–160 kg/ha
pyłek
spadź
Pewność parametrów: średnia.
Znaczenie pszczelarskie
Inkarnatka jest dobrym pożytkiem nektarowym, szczególnie gdy tworzy zwarty i równomiernie kwitnący łan. Polska literatura podaje jej wydajność miodową na poziomie 140–160 kg/ha, a doświadczenie prowadzone w Puławach wykazało średnio około 140 kg/ha. Pszczoły miodne chętnie odwiedzają kwiaty od rana do wieczora, zbierając przede wszystkim nektar, a także pyłek o różowawych obnóżach. Pojedyncza główka pozostaje w fazie kwitnienia przez 5–6 dni, natomiast cały łan kwitnie około czterech tygodni. Siew jesienny pozwala uzyskać pożytek pod koniec maja, podczas gdy siew wiosenny przesuwa kwitnienie na czerwiec lub lipiec.
Galeria
Zdjęcia gatunku
Gdzie ją uprawiają - wg województw
uprawy (ARiMR 2026)
Uprawy: zadeklarowana powierzchnia działek rolnych (ARiMR/GSA), zsumowana ze wszystkich odmian tej samej rośliny.
Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki
Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.
Najczęstsze pytania - Koniczyna krwistoczerwona a pszczoły
Czy inkarnatka i koniczyna krwistoczerwona to ta sama roślina?
Tak. Inkarnatka to używana nazwa zwyczajowa koniczyny krwistoczerwonej, Trifolium incarnatum L. Spotyka się też nazwę koniczyna szkarłatna.
Czy koniczyna krwistoczerwona jest tym samym gatunkiem co koniczyna łąkowa?
Nie. Koniczyna łąkowa, nazywana też czerwoną, to Trifolium pratense L. Inkarnatka jest odrębnym gatunkiem, zazwyczaj jednorocznym, o długich, walcowatych główkach kwiatowych.
Jaka jest miododajność koniczyny krwistoczerwonej?
Polskie źródła podają wydajność miodową na poziomie 140–160 kg/ha. Badania prowadzone na zwartym łanie w Puławach wykazały średnio około 140 kg/ha.
Czy inkarnatka daje pszczołom nektar i pyłek?
Tak. Pszczoły miodne chętnie zbierają z niej nektar, który jest głównym pożytkiem, oraz pyłek. Nie ma jednak wiarygodnie ustalonej wydajności pyłkowej tego gatunku w kg/ha.
Jaki kolor mają obnóża pyłkowe z koniczyny krwistoczerwonej?
Obnóża pyłkowe formowane przez pszczoły na inkarnatce mają barwę różowawą.
Kiedy kwitnie koniczyna krwistoczerwona?
Po siewie jesiennym może rozpocząć kwitnienie pod koniec maja. Rośliny wysiane wiosną zakwitają zazwyczaj w czerwcu albo lipcu. Kwitnienie pojedynczego łanu trwa zwykle około czterech tygodni.
Czy termin siewu inkarnatki pozwala planować pożytek dla pszczół?
Tak. Forma ozima, wysiana pod koniec lata, daje wcześniejszy pożytek w końcu maja. Siew wiosenny przesuwa kwitnienie na pełnię lata, co ułatwia wkomponowanie rośliny w plan pożytkowy pasieki.
Czy koniczyna krwistoczerwona należy do roślin miododajnych w ekoschemacie?
Tak. W wykazie roślin miododajnych dla ekoschematu ujęto koniczyny z rodzaju Trifolium, z wyłączeniem koniczyny odstającej Trifolium patens. Koniczyna krwistoczerwona należy więc do objętej wykazem grupy.
Czy warto wysiewać inkarnatkę w mieszance dla pszczół?
Może być wartościowym składnikiem mieszanki, jeżeli zapewni się jej słoneczne stanowisko i odpowiednią powierzchnię łanu. Łączy dobry pożytek nektarowy z możliwością przesuwania terminu kwitnienia przez termin siewu.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.