Przejdź do treści
Opublikowany

Łubin wąskolistny

Lupinus angustifolius L.

Informacja: Nie należy przenosić danych pożytkowych między łubinem wąskolistnym, żółtym, białym i trwałym, ponieważ są to odrębne gatunki o innej biologii oraz różnej atrakcyjności dla pszczół. Określenie „łubin słodki” dotyczy przede wszystkim niskiej zawartości alkaloidów w nasionach, a nie ilości cukrów w nektarze. Zabiegi owadobójcze trzeba planować poza czasem oblotu kwiatów.

Charakterystyka

Łubin wąskolistny jest jednoroczną rośliną bobowatą, zwykle osiągającą około 30–80 cm wysokości. Ma wzniesione, rozgałęziające się pędy i palowy system korzeniowy z brodawkami wiążącymi azot. Liście są dłoniasto złożone, najczęściej z 5–9 długich, wyraźnie wąskich listków. Motylkowe kwiaty tworzą szczytowe grona; u form typowych są niebieskie lub fioletowawe, a u odmian spotyka się także kwiaty różowe i białe. Owocem jest strąk zawierający kilka dużych nasion.

Siedlisko

Gatunek pochodzi z rejonu śródziemnomorskiego, natomiast w Polsce jest przede wszystkim rośliną uprawną. Uprawia się go na nasiona, paszę oraz jako roślinę poprawiającą stanowisko dzięki symbiozie z bakteriami brodawkowymi. Najlepiej udaje się na glebach lekkich do średnich, przepuszczalnych i kwaśnych lub lekko kwaśnych; źle znosi podłoża wapienne. Plantacje mogą tworzyć rozległe, lecz krótkotrwałe powierzchnie pożytkowe w okresie kwitnienia.

Kalendarz kwitnienia

kalendarz kwitnienia · VI-VII

Termin kwitnienia zależy od terminu wysiewu — w konkretnym miejscu może wypadać w innym okresie niż podany zakres.

Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).

Ocena pożytkowa

nektar

pyłek

spadź

Pewność parametrów: niska.

Znaczenie pszczelarskie

Kwitnące plantacje łubinu wąskolistnego są odwiedzane przez pszczoły miodne przede wszystkim dla pyłku, a w części badań potwierdzono także pobieranie nektaru. Siła pożytku nektarowego jest jednak zmienna i nie należy porównywać jej z przewidywalnym pożytkiem z rzepaku, facelii czy gryki. Brakuje wiarygodnych polskich danych pozwalających podać wydajność miodową albo pyłkową tego gatunku w kg/ha. Obecność owadów zapylających może zwiększać zawiązywanie i plon nasion, choć łubin wąskolistny jest w dużej mierze samopylny. Dla pasieki duże pole może być wartościowym, okresowym źródłem pyłku na przełomie wiosny i lata, lecz nie powinno być traktowane jako pewny pożytek towarowy.

Gdzie ją uprawiają - wg województw

uprawy (ARiMR 2026)

Uprawy: zadeklarowana powierzchnia działek rolnych (ARiMR/GSA), zsumowana ze wszystkich odmian tej samej rośliny.

Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki

Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.

Najczęstsze pytania - Łubin wąskolistny a pszczoły

Czy łubin wąskolistny jest miododajny?

Pszczoły mogą pobierać z jego kwiatów nektar, ale pożytek nektarowy jest zmienny i słabiej udokumentowany niż pożytek pyłkowy. Gatunek nie jest pewną rośliną na miód towarowy w polskich warunkach.

Czy pszczoły zbierają pyłek z łubinu wąskolistnego?

Tak. Badania dotyczące Lupinus angustifolius potwierdzają intensywny zbiór pyłku przez pszczoły miodne. Kwitnąca, duża plantacja może być dla rodzin okresowym źródłem pokarmu białkowego.

Ile miodu z hektara łubinu wąskolistnego?

Nie ma wiarygodnej, uniwersalnej wartości wydajności miodowej w kg/ha dla łubinu wąskolistnego uprawianego w Polsce. Nie należy zastępować braku danych liczbami odnoszonymi do innych gatunków łubinu ani do całego rodzaju.

Kiedy kwitnie łubin wąskolistny?

W uprawie najczęściej kwitnie od końca maja przez czerwiec, niekiedy do pierwszej połowy lipca. Dokładny termin zależy od regionu, pogody, odmiany i daty siewu.

Czy pszczoły poprawiają plon nasion łubinu wąskolistnego?

Mimo znacznego udziału samozapylenia dostęp owadów zapylających może poprawiać plon nasion. W doświadczeniu na tym gatunku plon nasion był wyższy na poletkach dostępnych dla pszczół i większych owadów niż na poletkach od nich odizolowanych.

Czy warto ustawiać ule przy plantacji łubinu wąskolistnego?

Duża plantacja w pełni kwitnienia może dostarczać rodzinom przede wszystkim pyłku, a czasem również nektaru. Jej wartość zależy od odmiany i warunków pogodowych, dlatego nie powinna być jedyną podstawą planowania pożytku dla pasieki.

Czy łubin wąskolistny jest rośliną wiatropylną?

Nie. Pyłek łubinu nie jest skutecznie przenoszony przez wiatr, a kwiaty odwiedzają owady, w tym pszczoły miodne. Roślina jest w dużej mierze samopylna, ale wizyty owadów mogą zwiększać udział zapylenia krzyżowego.

Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.