Informacja: Podawany zakres wydajności miodowej 65–350 kg/ha obejmuje bardzo różne warunki uprawy i nie oznacza typowego wyniku z każdego pola. Susza, chłód oraz wcześniejszy zbiór plantacji na surowiec zielarski wyraźnie ograniczają realny pożytek.
Charakterystyka
Ogórecznik lekarski, nazywany także borakiem, jest szorstko owłosioną rośliną jednoroczną dorastającą zwykle do 20–70 cm. Tworzy wzniesioną, rozgałęzioną łodygę oraz duże, pomarszczone liście: dolne są ogonkowe i skupione w rozecie, a wyższe mniejsze oraz siedzące. Zwisające kwiaty rozwijają się w luźnych, rozgałęzionych skrętkach. Początkowo bywają różowe, później przybierają żywoniebieską barwę, rzadziej białą. W centrum korony widoczny jest charakterystyczny stożek z przylegających pylników. Owoc rozpada się na cztery rozłupki.
Siedlisko
Gatunek pochodzi z zachodniej i środkowej części basenu Morza Śródziemnego; w Polsce jest rośliną obcego pochodzenia, uprawianą i miejscami przejściowo dziczejącą. Uprawia się go na ziele, nasiona, jako roślinę przyprawową oraz pożytkową. Najlepiej rośnie w miejscach ciepłych, słonecznych i osłoniętych od silnego wiatru, na glebach żyznych, średnio zwięzłych, dostatecznie wilgotnych, o odczynie zbliżonym do obojętnego. Niedobór wody podczas kwitnienia ogranicza rozwój kwiatów i dostępność nektaru.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · VI-VIII
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
nektar
65–350 kg/ha
pyłek
50–90 kg/ha
spadź
Pewność parametrów: średnia.
Znaczenie pszczelarskie
Ogórecznik dostarcza pszczołom zarówno nektaru, jak i pyłku, a przy większej, zwartej uprawie może dać miód towarowy. Kwiaty są oblatywane praktycznie przez cały dzień, z największym nasileniem zwykle między 10:00 a 14:00. Pojedynczy kwiat żyje około doby i w tym czasie wydziela 4–12 mg nektaru o zmiennym stężeniu cukrów. Wydajność miodową szacuje się na 65–350 kg/ha, a pyłkową na 50–90 kg/ha, dlatego rzeczywista wartość plantacji zależy przede wszystkim od pogody, wilgotności gleby, obsady roślin oraz długości pozostawienia uprawy w kwitnieniu. Robotnice formują z jego pyłku białokremowe lub beżowe obnóża.
Galeria
Zdjęcia gatunku
Gdzie ją uprawiają - wg województw
uprawy (ARiMR 2026)
Uprawy: zadeklarowana powierzchnia działek rolnych (ARiMR/GSA), zsumowana ze wszystkich odmian tej samej rośliny.
Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki
Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.
Najczęstsze pytania - Ogórecznik lekarski a pszczoły
Czy ogórecznik lekarski jest miododajny?
Tak. Ogórecznik jest wartościową rośliną nektarowo-pyłkową, szczególnie gdy kwitnie na większej, zwartej plantacji.
Ile miodu może dać hektar ogórecznika?
W polskiej literaturze podaje się wydajność miodową 65–350 kg/ha. Tak szeroki zakres wynika z dużego wpływu pogody, wilgotności gleby, obsady roślin i długości kwitnienia.
Jaka jest pyłkodajność ogórecznika lekarskiego?
Wydajność pyłkową ogórecznika szacuje się na 50–90 kg/ha. Jeden kwiat może wyprodukować około 1,13 mg pyłku.
Kiedy kwitnie ogórecznik lekarski?
W warunkach Polski kwitnie zwykle od czerwca do sierpnia. Okres kwitnienia trwa około 8 tygodni, lecz może się skrócić w czasie suszy lub po wcześniejszym zbiorze plantacji.
Czy pszczoły zbierają z ogórecznika nektar i pyłek?
Tak. Pszczoły miodne zbierają z jego kwiatów oba pożytki. Oblot trwa przez większą część dnia, a największe nasilenie obserwuje się zwykle między 10:00 a 14:00.
Jaki kolor mają obnóża pyłkowe z ogórecznika?
Obnóża pyłkowe z ogórecznika są białokremowe lub beżowe.
Czy susza wpływa na nektarowanie ogórecznika?
Tak. Niedobór wody podczas kwitnienia ogranicza rozwój kwiatów i ilość dostępnego nektaru, przez co obniża wartość pożytku dla pszczół.
Czy warto wysiewać ogórecznik dla pszczół?
Może być dobrym wyborem na plantację pożytkową, ponieważ łączy długie kwitnienie z dobrym dostarczaniem nektaru i pyłku. Najlepszy efekt daje na ciepłym, słonecznym stanowisku z dostatecznie wilgotną glebą.
Czy ogórecznik lekarski jest rośliną z ekoschematu roślin miododajnych?
Tak. Ogórecznik lekarski, Borago officinalis L., znajduje się w wykazie roślin miododajnych przeznaczonych do uprawy w ekoschemacie.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.