Charakterystyka
Porzeczka agrest, powszechnie nazywana agrestem, jest silnie kolczastym krzewem osiągającym zwykle do 1,5 m wysokości. Tworzy rozgałęzione pędy z cierniami, a jego niewielkie, skórzaste liście są 3–5-klapowe. Drobne, zwisające kwiaty mają barwę białawą, zielonkawą lub czerwonawą; wyrastają pojedynczo albo po 2–3 w krótkich gronach. Owocem jest kulista lub podłużna jagoda, u odmian różniąca się wielkością, barwą i owłosieniem.
Siedlisko
Gatunek jest rodzimy dla Polski, natomiast agrest sadowniczy spotyka się przede wszystkim w ogrodach, sadach i na plantacjach. Najlepiej rośnie w miejscach słonecznych, na glebach dostatecznie wilgotnych; nie służą mu bardzo jałowe, luźne piaski. Dobrze znosi polskie zimy. W uprawie krzewy sadzi się zwykle w większej rozstawie, dlatego ich wartość pożytkowa wyraźnie rośnie dopiero przy zwartych, większych nasadzeniach.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · IV-V
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
nektar
10–30 kg/ha
pyłek
1–2 kg/ha
spadź
Pewność parametrów: średnia.
Znaczenie pszczelarskie
Agrest dostarcza pszczołom zarówno nektaru, jak i pyłku bardzo wcześnie w sezonie. Kwiaty żyją około 5–6 dni, a łatwo dostępny nektarnik znajduje się na dnie kwiatowym; pojedynczy kwiat może wytworzyć w ciągu doby około 2,1 mg nektaru o stężeniu cukrów 20–40%. Cieplejsza pogoda podczas kwitnienia sprzyja obfitszemu nektarowaniu. Wydajność miodowa plantacji jest niewielka i zwykle wynosi 10–30 kg/ha, a pyłkowa 0,5–1,5 kg/ha, więc agrest nie stanowi samodzielnego pożytku towarowego. Może jednak wspierać rozwój rodzin w drugiej połowie kwietnia, zwłaszcza w rejonach z większą liczbą plantacji. Owady zapylające są ważne również dla plonowania krzewów; do dobrego zapylenia hektara plantacji zaleca się 1–3 silne rodziny pszczele.
Galeria
Zdjęcia gatunku
Gdzie występuje - lasy i uprawy wg województw
lasy poza LPuprawy (ARiMR 2026)
Las: powierzchnia zredukowana gatunku w drzewostanach (BDL/UPUL); poza LP = drzewostany niepaństwowe. LP przypisane do województw po geometrii wydzieleń. Uprawy: zadeklarowana powierzchnia działek rolnych (ARiMR/GSA), zsumowana ze wszystkich odmian tej samej rośliny.
Nadleśnictwa, w których porzeczka agrest zajmuje najwięcej lasu
Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki
Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.
Najczęstsze pytania - Porzeczka agrest a pszczoły
Czy agrest jest miododajny?
Tak. Kwiaty agrestu dostarczają pszczołom nektaru i pyłku, lecz jest to pożytek o niewielkiej wydajności powierzchniowej. Jego główną zaletą jest bardzo wczesne kwitnienie, przypadające na okres intensywnego rozwoju rodzin pszczelich.
Ile miodu może dać hektar agrestu?
Wydajność miodową agrestu szacuje się zwykle na 10–30 kg/ha. Wartość zależy od odmiany, zagęszczenia kwiatów oraz pogody podczas kwitnienia. Agrest nie jest pożytkiem głównym na miód towarowy, ale może uzupełniać bazę pokarmową pasieki wiosną.
Ile pyłku daje agrest?
Wydajność pyłkowa agrestu wynosi około 0,5–1,5 kg/ha, zależnie od odmiany. To mała ilość w porównaniu z silnymi roślinami pyłkodajnymi, ale świeży pyłek może być przydatny rodzinom rozwijającym się wczesną wiosną.
Kiedy kwitnie agrest?
Agrest kwitnie zwykle od połowy kwietnia do pierwszych dni maja, przez około dwa tygodnie. Termin może przesuwać się zależnie od regionu, przebiegu wiosny i odmiany.
Jaki kolor mają obnóża pyłkowe z agrestu?
Pszczoły formują z pyłku agrestu obnóża jasnożółte do zielonkawoszarych. Barwa może się różnić w zależności od udziału pyłku innych roślin w zbiorze oraz warunków obserwacji.
Ile rodzin pszczelich potrzeba do zapylenia hektara agrestu?
Do dobrego zapylenia 1 ha plantacji agrestu zaleca się zwykle 1–3 silne rodziny pszczele. Ule warto ustawić blisko plantacji przed rozpoczęciem kwitnienia, aby pszczoły od początku oblatywały kwiaty.
Czy warto przewozić pasiekę na agrest?
Zwykle nie wyłącznie dla pozyskania miodu, ponieważ wydajność agrestu jest niska. Przewóz może mieć sens przy dużej plantacji jako pożytek rozwojowy oraz usługa zapylania, szczególnie gdy w okolicy brakuje innych wczesnych pożytków.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.