Informacja: Brzoza omszona nie dostarcza nektaru. Pyłek oraz ewentualna spadź mają znaczenie uzupełniające i silnie zależą od lokalnych warunków.
Charakterystyka
Brzoza omszona jest rodzimym drzewem liściastym, zwykle dorastającym do 20–25 m. Tworzy przeważnie pojedynczy pień i dość regularną, owalną koronę; na mokrych siedliskach może też przyjmować bardziej krzewiastą formę. Młode pędy są miękko owłosione i zazwyczaj nie mają licznych żywicznych brodawek typowych dla brzozy brodawkowatej. Kora jest jasna, od białawej do szarobiałej. Liście są jajowate lub rombowato-jajowate, z zaokrągloną nasadą, młodo owłosione, a ich brzeg jest podwójnie piłkowany. Roślina jest jednopienna: osobno występują kotki męskie i żeńskie, rozwijające się na tym samym drzewie. Owocem jest drobny, oskrzydlony orzeszek.
Siedlisko
Gatunek rodzimy w Polsce, związany przede wszystkim z chłodnymi, wilgotnymi i mokrymi siedliskami. Spotyka się go na torfowiskach, obrzeżach bagien, w brzezinach bagiennych, olsach, zaroślach wierzbowe oraz wilgotnych lasach. Dobrze znosi kwaśne, ubogie i silnie uwilgotnione gleby, także torfowe, natomiast źle znosi długotrwałą suszę. Jest drzewem pionierskim, najlepiej rosnącym w miejscach dobrze oświetlonych lub tylko umiarkowanie zacienionych.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · IV-V
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
nektar
pyłek
spadź
Pewność parametrów: niska.
Znaczenie pszczelarskie
Brzoza omszona jest wiatropylna i nie stanowi pożytku nektarowego. W okresie kwitnienia pszczoły mogą zbierać pyłek z męskich kotek, zwłaszcza gdy w najbliższym otoczeniu brakuje atrakcyjniejszych roślin pyłkodajnych. Kwitnie wiosną, zwykle w kwietniu i maju, a więc w czasie intensywnego rozwoju rodzin pszczelich. Jej znaczenie zależy od skali występowania: większe może być w krajobrazie torfowiskowym i w wilgotnych kompleksach leśnych. Na liściach i pędach mogą okresowo żerować mszyce wytwarzające spadź, lecz jej pojaw jest lokalny i zmienny; brzoza omszona nie jest zatem gatunkiem, na którym można opierać planowanie zbioru miodu spadziowego.
Galeria
Zdjęcia gatunku
Gdzie zapisano go w opisie taksacyjnym - wg województw
lasy państwowe (LP)lasy poza LP
Las: powierzchnia zredukowana gatunku w drzewostanach (BDL/UPUL); poza LP = drzewostany niepaństwowe. LP przypisane do województw po geometrii wydzieleń.
Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki
Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.
Najczęstsze pytania - Brzoza omszona a pszczoły
Czy brzoza omszona jest miododajna?
Nie jest rośliną nektarodajną. Brzoza omszona jest gatunkiem wiatropylnym, dlatego nie zapewnia pszczołom pożytku nektarowego ani podstawy do uzyskania miodu odmianowego.
Czy pszczoły zbierają pyłek z brzozy omszonej?
Tak. Pszczoły mogą zbierać pyłek z męskich kotek podczas wiosennego pylenia. Jego praktyczne znaczenie zależy od liczby drzew w okolicy, pogody oraz dostępności bardziej atrakcyjnych źródeł pyłku.
Kiedy kwitnie brzoza omszona?
W Polsce kwitnie zwykle w kwietniu i maju. Termin może być późniejszy na chłodnych torfowiskach, w górach i w latach z opóźnioną wiosną.
Czy brzoza omszona daje spadź?
Może dawać pożytek spadziowy pośrednio, gdy na drzewach licznie wystąpią mszyce wydalające spadź. Zjawisko jest jednak lokalne, nieregularne i zależne od warunków pogodowych, dlatego nie należy traktować go jako pewnego pożytku.
Czy warto sadzić brzozę omszoną dla pszczół?
Nie jako główne drzewo pożytkowe. Warto ją sadzić przede wszystkim przy odtwarzaniu wilgotnych, rodzimych siedlisk; dla pszczół może wtedy stanowić dodatkowe wiosenne źródło pyłku, a sporadycznie także spadzi.
Gdzie brzoza omszona ma największe znaczenie pszczelarskie?
Największe znaczenie może mieć w pobliżu torfowisk, bagiennych lasów i innych wilgotnych kompleksów, gdzie występuje licznie. Nawet tam jest jednak pożytkiem pomocniczym, a nie rośliną zapewniającą regularny zbiór miodu.
Czym brzoza omszona różni się od brzozy brodawkowatej?
Brzoza omszona jest silniej związana z mokrymi i kwaśnymi siedliskami, ma młode pędy wyraźnie owłosione oraz zwykle mniej żywicznych brodawek. Oba gatunki są wiatropylne i nie są źródłem nektaru dla pszczół.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.