Przejdź do treści
Opublikowany

Osika

Populus tremula L.

Informacja: Osika nie jest rośliną nektarodajną. Jej wartość dla rodzin pszczelich ogranicza się przede wszystkim do krótkotrwałej, lokalnej dostępności pyłku z męskich kotek.

Charakterystyka

Osika, nazywana też topolą osiką lub topolą drżącą, jest rodzimym drzewem dorastającym zwykle do około 30 m. Młoda kora jest gładka i zielonkawoszara, natomiast u starszych drzew u nasady pnia staje się ciemniejsza oraz spękana. Liście są prawie okrągłe lub romboidalne, z wyraźnie karbowanym brzegiem. Ich długie, bocznie spłaszczone ogonki powodują charakterystyczne drżenie blaszki nawet przy słabym wietrze. Osika jest gatunkiem dwupiennym: zwisające kotki męskie i żeńskie rozwijają się na różnych drzewach.

Siedlisko

Osika jest gatunkiem rodzimym w Polsce, szeroko rozprzestrzenionym w Europie i Azji. Jest drzewem światłożądnym oraz pionierskim; często pojawia się na zrębach, pogorzeliskach, obrzeżach lasów, nieużytkach i innych zaburzonych siedliskach. Rośnie na różnych glebach mineralnych, najlepiej przy dostatecznej wilgotności, ale unika długotrwałego zalewania. Łatwo tworzy większe skupienia dzięki licznym odrostom korzeniowym.

Kalendarz kwitnienia

kalendarz kwitnienia · III-IV

Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).

Ocena pożytkowa

nektar

pyłek

spadź

Pewność parametrów: średnia.

Znaczenie pszczelarskie

Osika zakwita bardzo wcześnie, ale nie dostarcza nektaru. Męskie kotki mogą być źródłem pyłku dla pszczół, gdy podczas kwitnienia panuje ciepła, bezwietrzna i sucha pogoda. Pożytek ten ma jednak zwykle znaczenie lokalne i uzupełniające, ponieważ pyłek z wiatropylnych kwiatów jest łatwo wywiewany, a tylko część drzew w populacji to osobniki męskie. Obnóża pyłkowe są zielonkawożółte. Pąki topól należą do roślinnych źródeł żywic wykorzystywanych przez pszczoły do wytwarzania propolisu, lecz nie należy zakładać, że osika będzie wszędzie intensywnie oblatywana po ten surowiec.

Galeria

Zdjęcia gatunku

Gdzie zapisano go w opisie taksacyjnym - wg województw

lasy państwowe (LP)lasy poza LP

Las: powierzchnia zredukowana gatunku w drzewostanach (BDL/UPUL); poza LP = drzewostany niepaństwowe. LP przypisane do województw po geometrii wydzieleń.

Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki

Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.

Najczęstsze pytania - Osika a pszczoły

Czy osika jest miododajna?

Nie. Osika jest drzewem wiatropylnym, a jej kwiaty nie mają nektarników, więc nie dostarczają pszczołom nektaru ani miodu nektarowego.

Czy pszczoły zbierają pyłek z osiki?

Tak, pszczoły mogą zbierać pyłek z męskich kotek osiki. Jest to jednak pożytek krótki i zwykle lokalny, silnie zależny od pogody oraz udziału męskich drzew w danym skupieniu.

Kiedy kwitnie osika?

Osika kwitnie najczęściej w marcu i kwietniu, przed rozwojem liści albo na jego początku. Dokładny termin zależy od regionu Polski i przebiegu wiosennej pogody.

Jaki kolor mają obnóża pyłkowe z osiki?

Obnóża pyłkowe zbierane z topól, w tym osiki, mają barwę zielonkawożółtą.

Czy wszystkie osiki są źródłem pyłku dla pszczół?

Nie. Osika jest gatunkiem dwupiennym, dlatego pyłek wytwarzają wyłącznie osobniki męskie. Drzewa żeńskie tworzą kotki z kwiatami żeńskimi i później owoce z nasionami.

Czy osika ma znaczenie dla propolisu?

Pąki topól są jednym ze źródeł żywicznych substancji wykorzystywanych przez pszczoły do produkcji propolisu. Udział osiki w tym zasobie zależy jednak od lokalnej dostępności innych topól oraz preferencji rodzin pszczelich.

Czy z osiki można uzyskać miód spadziowy?

Brakuje danych pozwalających uznać osikę za regularne i przewidywalne źródło użytkowej spadzi. Nie planuje się więc pożytku spadziowego na podstawie obecności tego gatunku.

Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.