Charakterystyka
Wierzba iwa, nazywana także iwą, jest wysokim krzewem albo niewielkim drzewem dorastającym zwykle do około 10 m. Młode pędy są szaro owłosione, później stają się nagie i błyszczące. Liście są szerokoeliptyczne lub jajowate, przypominają liście jabłoni; z wierzchu są ciemnozielone i nieco pomarszczone, a od spodu wyraźnie szarobiało filcowate, z widoczną siatką nerwów. Przed rozwojem liści pojawiają się stojące, puszyste kotki. Roślina jest dwupienna: kotki męskie w czasie pylenia są żółte, a żeńskie zielonkawe i po przekwitnieniu wydłużają się.
Siedlisko
To rodzimy i pospolity gatunek polskiej flory. Rośnie przede wszystkim na skrajach widnych lasów, zrębach, w zaroślach oraz nad brzegami rzek i innych zbiorników wodnych. Nie jest jednak tak silnie związana z mokrymi stanowiskami jak wiele innych wierzb. Najlepiej rozwija się w słońcu, na glebach średnio wilgotnych i zasobnych, ale spośród krajowych wierzb stosunkowo dobrze znosi także podłoża lżejsze i okresowo suche. Tworzy mieszańce z innymi gatunkami wierzb.
Kalendarz kwitnienia
kalendarz kwitnienia · III-IV
Terminy są ogólnopolskie. O ile kwitnienie może być opóźnione w Twoim rejonie, podpowie Mapa kwitnienia Polski (kwitnienie rzepaku i start wegetacji z obserwacji satelitarnej).
Ocena pożytkowa
nektar
26–150 kg/ha
pyłek
30–45 kg/ha
spadź
Pewność parametrów: średnia.
Znaczenie pszczelarskie
Wierzba iwa jest jednym z najważniejszych pożytków rozwojowych przedwiośnia. Kwitnie w czasie, gdy dostępnych jest jeszcze niewiele innych źródeł pokarmu, dlatego intensywnie oblatywane męskie okazy mogą wyraźnie wspierać rozwój rodzin. Pszczoły zbierają nektar z kwiatów obu płci, natomiast pyłek dostarczają wyłącznie kotki męskie. Wydajność pyłkowa męskich roślin wynosi 30–45 kg/ha, a podawana wydajność miodowa 26–150 kg/ha jest silnie zmienna. Dla praktyki pasiecznej szczególnie ważne są duże skupienia dorosłych wierzb oraz sadzenie i ochrona wartościowych okazów męskich.
Galeria
Zdjęcia gatunku
Gdzie zapisano go w opisie taksacyjnym - wg województw
lasy państwowe (LP)lasy poza LP
Las: powierzchnia zredukowana gatunku w drzewostanach (BDL/UPUL); poza LP = drzewostany niepaństwowe. LP przypisane do województw po geometrii wydzieleń.
Nadleśnictwa, w których wierzba iwa zajmuje najwięcej lasu
Sprawdź, ile tego pożytku rośnie w zasięgu Twojej pasieki
Powyższy rozkład to podsumowanie tych samych danych BDL i ARiMR/GSA, które napędzają naszą interaktywną mapę — sprawdź konkretny promień lotu pszczół wokół pasieki, nie tylko sumę dla całego województwa.
Najczęstsze pytania - Wierzba iwa a pszczoły
Kiedy kwitnie wierzba iwa?
Wierzba iwa kwitnie bardzo wcześnie, zwykle w marcu i kwietniu, przed rozwojem liści. Termin zależy od przebiegu pogody i regionu Polski, a kwitnienie pojedynczego osobnika trwa najczęściej 1–2 tygodnie.
Czy wierzba iwa jest miododajna?
Tak. Pszczoły zbierają z jej kwiatów nektar już na przedwiośniu. W polskiej literaturze podawana wydajność miodowa wynosi 26–150 kg/ha, lecz jest to wartość mocno zależna od warunków stanowiska i liczby kwitnących roślin.
Jaka jest pyłkodajność wierzby iwy?
Dla męskich okazów podaje się wydajność pyłkową 30–45 kg/ha. Pyłek wierzbowy jest szczególnie ważny dla rodzin pszczelich rozpoczynających intensywny rozwój wiosenny.
Czy każda wierzba iwa daje pyłek pszczołom?
Nie. Wierzba iwa jest rośliną dwupienną, więc osobniki męskie i żeńskie występują oddzielnie. Pyłek produkują wyłącznie męskie kotki, natomiast nektar jest dostępny w kwiatach obu płci.
Jaki kolor mają obnóża pyłkowe z wierzby iwy?
Obnóża pyłkowe zbierane z wierzby iwy mają barwę oliwkowożółtą.
Dlaczego wierzba iwa jest ważna dla pszczół?
Dostarcza nektaru i wartościowego pyłku w okresie niedoboru innych pożytków. Jest szczególnie cenna dla rodzin po zimowli, ponieważ pomaga pokryć zapotrzebowanie na białko potrzebne do wychowu czerwiu.
Czy warto sadzić męskie okazy wierzby iwy dla pszczół?
Tak. Jeśli celem jest poprawa dostępności wczesnego pyłku, największą wartość mają męskie rośliny. Iwa słabo ukorzenia się z sadzonek w porównaniu z niektórymi innymi wierzbami, dlatego gatunek rozmnaża się przede wszystkim z nasion.
Czy wierzba iwa musi rosnąć przy wodzie?
Nie. Choć występuje również nad rzekami i zbiornikami wodnymi, często rośnie na skrajach lasów, zrębach, w zaroślach i na innych stanowiskach o glebach świeżych lub średnio wilgotnych.
Czy wierzba iwa jest pożytkiem spadziowym?
Na jej liściach może czasem pojawić się spadź, ale nie jest to pożytek regularny ani przewidywalny. W praktyce pszczelarskiej iwa ma znaczenie przede wszystkim jako źródło wczesnego nektaru i pyłku.
Atlas roślin pożytkowych jest bazą danych chronioną na podstawie ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych; jej producentem jest Operator serwisu. Pobieranie lub wtórne wykorzystanie całości albo istotnej części zawartości atlasu, a także powtarzalne pobieranie jego nieistotnych części prowadzące do odtworzenia tej zawartości, wymaga zgody Operatora (§ 23 Regulaminu). Korzystanie z pojedynczych wpisów na własne potrzeby jest dozwolone.